GTİP Kodu Nedir?

GTİP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu), Türkiye'nin 12 haneli gümrük tarife kodlama sistemidir. Dünya çapında kullanılan 6 haneli HS (Harmonized System) kodunun üzerine Türkiye'ye özgü 6 hane daha eklenerek oluşturulur.

Kod Yapısı

8471 30 00 00 00 00
│    │  │  │  │  └─ Türkiye istatistik alt pozisyonu (11-12)
│    │  │  │  └──── Türkiye tarife alt pozisyonu (9-10)
│    │  │  └─────── AB ortak gümrük tarifesi (8)
│    │  └────────── Alt pozisyon (7)
│    └───────────── Pozisyon (5-6)
└────────────────── Fasıl (1-4) + Grup

Neden Doğru GTİP Kodu Önemlidir?

KDV oranı: Ürün bazında %0, %1, %8 veya %20 KDV uygulanır.
Gümrük vergisi: Yanlış sınıflandırma, fazla ya da eksik gümrük vergisi ödenmesine yol açar.
ÖTV: Bazı ürünler (elektronik, lüks, alkol, tütün) için Özel Tüketim Vergisi uygulanır.
Antidamping önlemleri: Belirli ülkelerden ithal edilen bazı ürünler ek vergilere tabidir.
Zorunlu belgeler: CE, KKDIK, Sağlık Bakanlığı izni gibi belgeler GTİP koduna göre belirlenir.

GTİP Kodu Nasıl Bulunur?

Yöntem 1: Resmi Kaynaklar

Ticaret Bakanlığı'nın Bağlayıcı Tarife Bilgisi (BTB) portalı veya Türk Gümrük Tarife Cetveli (TGTC) üzerinden resmi sınıflandırma yapılabilir. Ancak bu süreç uzmanlık gerektiren ve zaman alan bir işlemdir.

Yöntem 2: Gümrük Müşaviri

Karmaşık ürünler için yetkilendirilmiş gümrük müşavirinden profesyonel sınıflandırma hizmeti alınabilir. Hata riski yüksek ürünlerde bu tercih edilmelidir.

Yöntem 3: GTİP Arama Araçları

Exportigo'nun GTİP Arama aracı, ürün adı veya anahtar kelimeler ile 80'den fazla yaygın GTİP kodunu anında listeler. KDV, gümrük vergisi ve zorunlu belgeler de birlikte gösterilir.

Yanlış GTİP Beyanının Sonuçları

Yanlış GTİP bildirimi kasıtlı görülmesi durumunda gümrük cezası, el koyma veya yasal işlem ile sonuçlanabilir. İhracatta ise hedef ülkenin gümrük idaresi farklı bir sınıflandırma yapabilir ve bu ihracatçı için iade talepleri veya gecikme anlamına gelir.

Pratik İpucu

Birden fazla bileşenden oluşan ürünlerde (örn. kablo+adaptör) "esas nitelik" kuralı uygulanır: ürünün ticari amacını belirleyen bileşen GTİP'i belirler.

GTİP Kodu Nedir? Türkiye'de HS Kodu Nasıl Bulunur?